وبسایت تحلیل آنچین ارز دیجیتال | معرفی پلتفرم دون (Dune Analytics)

دنیای ارزهای دیجیتال، یک بازار نوپا و در عین حال شلوغ است. برای موفقیت در این بازار، دیگر نگاه کردن صرف به قیمت‌ها یا دنبال کردن شایعات شبکه‌های اجتماعی کافی نیست. سرمایه‌گذار هوشمند کسی است که حقیقت را از منبع اصلی آن، یعنی بلاکچین، استخراج می‌کند. این کار، تحلیل آنچین (On-Chain Analysis) نامیده می‌شود: بررسی شفاف و بی‌واسطه داده‌های ثبت‌شده روی دفتر کل عمومی یا همان بلاکچین.

در این مسیر، ابزارهای کمی وجود دارند که بتوانند این حجم عظیم از داده را به اطلاعات قابل فهم تبدیل کنند. در میان ابزارهای حرفه‌ای جهان، وب‌سایت Dune Analytics (دون آنالیتیکس) به دلیل رویکرد منحصر به فرد «جامعه‌محور» و دسترسی تقریباً رایگان، به عنوان یک مرجع حیاتی برای تحلیل‌گران ایرانی و بین‌المللی شناخته می‌شود.

در این مقاله، وبسایت Dune Analytics را به طور جامع معرفی می‌کنیم تا مانند یک تحلیل‌گر حرفه‌ای، حرکات بزرگ بازار را در پیش از وقوع تحلیل کنید.

تحلیل آنچین چیست و چرا پلتفرم دون (Dune) جزو بهترین‌ها است؟

تحلیل آنچین، یعنی خواندن مستقیم تاریخچه تراکنش‌ها، موجودی کیف پول‌ها و فعالیت قراردادهای هوشمند. این داده‌ها، پایه و اساس هر حرکتی در بازار کریپتو هستند و دروغ نمی‌گویند.

مثال: فرض کنید یک آلت‌کوین خاص در حال رشد قیمت است. تحلیل‌گران معمولاً به حجم معاملات در صرافی‌ها (داده‌های خارج از زنجیره) نگاه می‌کنند. اما با Dune Analytics، می‌توانید حجم تراکنش‌ها را مستقیماً روی بلاکچین بررسی کنید. اگر قیمت بالا می‌رود، اما تعداد آدرس‌های فعال جدید یا تعداد تراکنش‌های درون‌زنجیره‌ای ثابت مانده، این یک زنگ خطر است. به احتمال زیاد، رشد قیمت ناشی از دستکاری یا حجم‌سازی مصنوعی در صرافی‌هاست، نه تقاضای واقعی از سوی کاربران جدید. Dune به شما اجازه می‌دهد این تقاضای واقعی را رصد کنید. در جدول زیر مقایسه بین داده‌های آنچین پلتفرم دون با سایر منابع انجام دادیم.

Dune Analytics: قدرت جامعه در برابر انحصار داده

Dune Analytics در مارس ۲۰۱۹ توسط دو تحلیل‌گر نروژی تأسیس شد و به سرعت به یک پلتفرم پیشرو تبدیل شد. نکته متمایز کننده Dune، ساختار آن است: به جای اینکه ابزاری باشد که داده‌ها را با هزینه بالا بفروشد، یک محیط همکاری باز ایجاد کرده است.

• مدل جامعه‌محور: تحلیل‌گران حرفه‌ای (که در Dune با نام “جادوگران دون” یا Dune Wizards شناخته می‌شوند) با استفاده از زبان SQL، مستقیماً به داده‌های خام بلاکچین متصل می‌شوند، تحلیل‌های پیشرفته انجام می‌دهند و نتایج را در قالب داشبوردهای زیبا و آماده به اشتراک می‌گذارند.
• دسترسی رایگان: برخلاف بسیاری از رقبای درجه یک که برای دسترسی به تحلیل‌های عمیق، هزاران دلار در ماه هزینه دریافت می‌کنند، بخش عظیمی از داشبوردها و تحلیل‌های Dune به صورت رایگان در دسترس عموم قرار دارد. این مسئله، Dune را به ابزاری بی‌رقیب برای کاربران ایرانی تبدیل کرده است.

✔️ بیشتر بخوانید: تحلیل آن‌چین (On-chain) چیست؟

آموزش کار با Dune Analytics

ثبت نام در پلتفرم Dune Analytics رایگان و ساده است. برای شروع، مراحل زیر را دنبال کنید:

1. ورود به وب‌سایت: مرورگر خود را باز کرده و به آدرس اصلی وب‌سایت Dune Analytics، یعنی dune.com بروید.

2. روی گزینه Start for free کلیک کنید.

3. در بخش بعدی می‌توانید در ابتدا از نسخه رایگان این پلتفرم استفاده کنید و اگر بعداز مدتی خرید اشتراک را نیاز دیدید، تهیه کنید.

4. در مرحله بعد انتخاب روش ثبت نام:

• شما می‌توانید با استفاده از ایمیل و یک رمز عبور دلخواه ثبت نام کنید. بعداز وارد کردن ایمیل و رمز، لینک تکمیل ثبت نام برای ایمیل شما فرستاده می‌شود.
• اما اگر روی مروگر خود با حساب گوگل یا جیمیل متصل هستید، با انتخاب گزینه Sing in with Google و انتخاب جیمیل خود، به راحتی حساب جدید در دون ایجاد کنید.
• همچنین، گزینه ورود یا ثبت نام با استفاده از کیف پول ارز دیجیتال (مانند متامسک) نیز ممکن است در دسترس باشد.

5. تکمیل اطلاعات: در صورتی که ایمیل را انتخاب کرده‌اید، آدرس ایمیل معتبر خود را وارد کرده و یک رمز عبور قوی انتخاب کنید.

داشبورد (Dashboard)

داشبورد، قلب Dune Analytics است. این بخش، مجموعه‌ای از کوئری‌های از پیش آماده و بصری‌سازی‌شده است که برای تحلیل یک موضوع خاص (مثلاً یک پروتکل دیفای، بازار  ان‌اف‌تی NFT یا عملکرد یک اکوسیستم) در کنار هم قرار گرفته‌اند. این داشبوردها، محصول نهایی کار کاربران دون هستند و نیازی به کدنویسی ندارند.

داشبورد “وضعیت بازار NFTها در شبکه اتریوم” شامل نمودارهایی است که تعداد کاربران جدید روزانه، حجم فروش دلاری و توزیع کارمزدهای شبکه بین مجموعه‌های مختلف NFT را به صورت لحظه‌ای نشان می‌دهد.

از طریق این لینک dune.com/browse/dashboards وارد داشبوردتان شوید و یک داشبورد پرطرفدار مثل «Bitcoin ETF Dashboard» یا «DeFi Users Over Time»را انتخاب کنید. البته انتخاب داشبورد بسته به نیاز شما دارد که در زیر کلمه Dashboards دسته بندی وجود دارد که می‌توان از هر دسته مانند بیشترین بازدیدها، ترندها آخرین‌ها را انتخاب و حتی آن‌ها را ستاره‌دار و ذخیره کنید که بعدا هم بتوانید از آنها استفاده کنید.

نحوه ساخت کوئری (Query) و بصری‌سازی (Visualization)

در Dune Analytics، تحلیل آنچین بر پایه دو ستون اصلی استوار است: Query (دریافت داده) و Visualization (نمایش داده).

1. کوئری (Query): استخراج حقیقت از بلاکچین

کوئری همان دستور SQL است که برای فیلتر کردن و استخراج اطلاعات خاص از جداول داده‌های عظیم بلاکچین (مانند اتریوم، سولانا و…) به کار می‌رود.

• کاربرد: برای مثال، با کوئری می‌فهمید حجم واریز توکن ETH به صرافی‌ها در ساعت گذشته چقدر بوده است.
• آموزش عملی: برای تحلیل‌هایی مانند حجم معاملات صرافی غیرمتمرکز DEX، بهتر است از جداول استانداردشده (Curated Data) مانند dex.trades استفاده کنید که داده‌های تمیز و آماده‌ای از بلاکچین‌های مختلف ارائه می‌دهند.

2. بصری‌سازی (Visualization): نمایش داده‌های استخراج شده

بصری‌سازی، فرآیند تبدیل داده‌های کوئری به نمودارها و آمار قابل فهم (مانند نمودار خطی برای روند قیمتی یا نمودار ستونی برای مقایسه حجم‌ها) است.

• کاربرد: برای مثال، نمودار حجم معاملات یونی‌سواپ (Uniswap) که برای بررسی وضعیت فاندامنتال توکن UNI استفاده می‌شود، نتیجه یک بصری‌سازی دقیق است.

روش‌های ساخت تحلیل در Dune

برای ایجاد یک تحلیل کامل (کوئری و بصری‌سازی)، شما سه راه دارید:

بهترین روش: ساخت با هوش مصنوعی و پرامپت‌نویسی

با استفاده از AI Chart Builder، می‌توانید با یک دستور ساده، کوئری و نمودار خود را همزمان ایجاد کنید. ابتدا به بخش سخت کوئری جدید از طری این “لینکdune.com/queries” بروید.

نمونه پرامپت (دستور) کارآمد:

“Show the daily number of new users who interacted with Uniswap v3 on the Ethereum blockchain over the last 90 days.”

(ترجمه: “تعداد روزانه کاربران جدیدی که در ۹۰ روز گذشته با یونی‌سواپ نسخه ۳ در شبکه اتریوم تراکنش داشته‌اند را نمایش بده.”)

با این روش:

1. دکمه “Submit“ (ساخت توسط هوش مصنوعی) را بزنید.
2. پرامپت خود را وارد کنید.
3. هوش مصنوعی، کوئری را می‌نویسد و نمودار مناسب را پیشنهاد می‌دهد. با تأیید، تحلیل شما آماده است و با کلیک روی Run در زیر نمودار داده‌ها نمایش داده می‌شود.

بخش «کتابخانه» (Library)

بخش Library به شما امکان می‌دهد تمام محتوای ایجاد شده توسط خودتان یا موارد ذخیره‌شده را سازماندهی و مدیریت کنید.

بخش «پوشه‌ها» (Folders)

بخش Folders در زیر Library، یک ابزار سازمانی است که به شما اجازه می‌دهد تا کوئری‌ها و داشبوردهای خود را در دسته‌های منطقی (مانند “تحلیل‌های سولانا” یا “پروتکل‌های دیفای”) مرتب کنید تا فضای کاری شما تمیز و منظم باقی بماند.

• Creations: محتوایی که توسط خود شما ایجاد شده است.
• Archived: محتوایی که دیگر از آن‌ها استفاده نمی‌کنید و آن‌ها را بایگانی کرده‌اید.

✔️ بیشتر بخوانید: دیفای لاما (Defillama) چیست؟ | پلتفرم پیشرو در تحلیل امور مالی غیرمتمرکز ارزهای دیجیتال

اعتماد و کاربرد عملی پلتفرم دون

استفاده از یک ابزار که توسط جامعه ساخته شده، می‌تواند سوالاتی را در ذهن کاربران ایرانی ایجاد کند که در اینجا به دو مورد پاسخ داده می‌دهیم:

1. آیا می‌توان به داده‌ها و داشبوردهای ساخته‌شده توسط “کاربران دون” اعتماد کرد؟

پاسخ این سوال مثبت است، اما با رعایت اصول اعتبارسنجی:

• حقیقت داده‌ها: منبع داده‌های Dune، خود بلاکچین است که یک دفتر کل تغییرناپذیر است. کاربران فقط این داده‌های واقعی را استخراج و مرتب می‌کنند. بنابراین، پایه و اساس داده‌ها قابل اعتماد است.
• تأیید توسط جامعه: داشبوردهای محبوب و پربازدید (که هزاران ستاره و هزاران بازدید دارند) عملاً توسط کل جامعه Dune اعتبارسنجی شده‌اند. اگر یک کاربر در کدنویسی خود اشتباه کند، خیلی سریع توسط تحلیل‌گران دیگر تشخیص داده شده و مورد انتقاد قرار می‌گیرد.
• روش اعتبارسنجی شما: همیشه به دنبال داشبوردهایی باشید که سازنده‌ آن‌ها (نام کاربری) دارای اعتبار بالا، تعداد دنبال‌کننده زیاد و ستاره‌های زیادی باشد. همچنین، Dune اجازه می‌دهد که شما کد SQL پشت هر نمودار را ببینید؛ این نهایت شفافیت است.

2. چگونه از Dune Analytics برای کسب مزیت در بازارهای ارز دیجیتال ایران استفاده کنم؟

اگرچه بازار کریپتوی ایران تحت تأثیر نرخ دلار و سیاست‌های داخلی است، Dune ابزاری جهانی برای تصمیم‌گیری آگاهانه است:

• پیش‌بینی تمایلات نهنگ‌ها: با رصد داشبوردهای مربوط به جریان نقدینگی صرافی‌ها (Exchange Net Flow) یا کیف پول‌های بزرگ (Top Holder Analysis)، می‌توانید ببینید آیا نهنگ‌ها در حال انباشت (خرید) یا توزیع (فروش) هستند. این سیگنالی جهانی است که معمولاً چند قدم جلوتر از قیمت عمل می‌کند و می‌تواند استراتژی ورود/خروج شما را تعیین کند.
• کشف فرصت‌های ترندسازی: با مشاهده داشبوردهای اکوسیستم‌های نوظهور (مانند شبکه‌های لایه ۲  جدید یا ترندهای NFT)، می‌توانید پیش از آنکه یک ترند به بازار ایران برسد و همه‌گیر شود، آن را شناسایی کرده و برای سرمایه‌گذاری برنامه‌ریزی کنید.
• بررسی سلامت یک پروتکل: اگر قصد سرمایه‌گذاری در یک توکن دیفای جدید را دارید، می‌توانید به داشبورد آن پروتکل بروید و آمار مهمی مانند «تعداد کاربران فعال»، «درآمد پروتکل» و «ریسک‌های امنیتی» را رصد کنید. این، نوعی «گزارش مالی واقعی» است که به شما کمک می‌کند تا از پروژه‌های پرخطر دوری کنید.

سخن پایانی

تحلیل آنچین دیگر فقط مخصوص حرفه‌ای‌ها نیست. ابزارهایی مانند Dune Analytics دروازه‌ای برای ورود همه کاربران به دنیای داده‌های واقعی بلاکچین ایجاد کرده‌اند. با یادگیری کار با این پلتفرم، شما می‌توانید تصمیمات دقیق‌تری بگیرید، رفتار نهنگ‌ها را رصد کنید و در ترندهای بازار از دیگران چند گام جلوتر باشید. دنیای داده، زبان آینده سرمایه‌گذاری است؛ و دون، یکی از بهترین مترجمان این زبان محسوب می‌شود.

لطفا نظر و سوالات خود را درباره این مقاله ارسال کنید تا کارشناسان ما به شما پاسخ دهند.